خواب فرصتی است که هشیاری موقتا کنترل را رها می‌کند و محتوای سرکوب شده به صورت رویا یا تجربه ی نمادین بروز می‌کند .

 بسیاری از اختلالات خواب ریشه در : 

1: ناتوانی در رها کردن کنترل 

2:ترس از مواجهه با محتوای درونی 

3: فقدان احساس ایمنی روانی میباشد .

در این دیدگاه بی خوابی صرفا "کم خوابی" نیست، بلکه ناتوانی روان در اعتماد به فرایندهای درونی خود است .

اختلالات خواب مانند بی خوابی یا کابوس های مکرر می‌توانند نشان دهنده ی اضطراب های حل نشده ، تعارض های درونی یا ضعف دفاع های روانی باشد . 

مثلا در افراد دچار تروما خواب به میدان تهدید تبدیل می‌شود و نشان میدهد خواب دیگر فضای امن نیست .

بنابراین شنیدن روایت خواب و اختلالات آن بخشی جدایی ناپذیر از فهم بالینی انسان است . 

برای اختلال ترکیب درمان های رفتاری ، تکنیک های آرام سازی ، تنظیم ریتم شبانه روزی و در صورت نیاز داروهای کوتاه مدت بهترین نتایج را می‌دهند در صورتیکه اختلال خواب ریشه ی روانکاوانه یا تروما داشته باشد رواندرمانی تخصصی نقش کلیدی دارد .

در مقالات بعد بیشتر به نقش خواب در پردازش ناخودآگاه و شکل گیری انواع رویا خواهیم پرداخت تا ببینیم خواب چگونه می‌تواند کلید فهم روان باشد .