واقعیت درمانی چیست ؟
⭐ اصول اصلی واقعیتدرمانی
گلاسر چند اصل اساسی معرفی میکند:
1. تمرکز روی حال و آینده:درمان روی مشکلات “اکنون” کار میکند،نه گذشته، نه تروما، نه ناخودآگاه.
2. مسئولیتپذیری:فرد یاد میگیرد که:«من انتخاب میکنم چگونه واکنش نشان دهم.»
مسئولیت، محور درمان است.
3. پنج نیاز بنیادی انسان
طبق تئوری انتخاب، رفتار انسان برای برآورده کردن 5 نیاز است:
- بقا (Survival)/عشق و تعلق (Love & Belonging)/قدرت (Power)/آزادی (Freedom)/تفریح (Fun)
اختلالات روانی = تلاش ناکارآمد برای برآوردن این نیازها.
⭐ ساختار کلی جلسات واقعیتدرمانی
معمولا از مدل WDEP استفاده میکند:
W → Wantsچه میخواهی؟هدفت چیه؟ نیازت چیه؟
D → Doing/الان چه کاری انجام میدهی؟ رفتارت چیست؟
E → Evaluation/آیا کاری که انجام میدهی تو را به هدفت نزدیک میکند؟
(مرحلهٔ کلیدی)P → Plan/برنامهای عملی، قابل اندازهگیری و قابل اجرا برای تغییر رفتار.
⭐ ویژگیهای مهم واقعیتدرمانی:مستقیم و مبتنی بر گفتگو/راهحل محور/بر رفتار و انتخابها تمرکز دارد، نه احساسات
درمانگر:سرزنش نمیکند/گذشته را نمیکاود/روی چیزهایی که مراجع کنترل دارد تمرکز میکند.
⭐ برای چه کسانی مفید است؟
واقعیتدرمانی در این موارد بسیار کاربرد دارد:مشکلات بینفردی/مشکلات مدرسه و نوجوانان/اعتیاد/خشونت، رفتارهای پرخطر/افسردگی خفیف و متوسط/زوجدرمانی/مشاوره شغلی و انگیزشی
⭐ چرا “واقعیتدرمانی” نام دارد؟
چون فرد را با واقعیت زندگی روبهرو میکند:
اینکه برای تغییر باید رفتار و انتخابهای خود را تغییر دهد، نه اینکه دنیا را مجبور کند تغییر کند.