دکتر هدیه محمودی | متخصص اعصاب و روان و بورد تخصصی روانپزشکی


چرا تصمیم گیری دشوار می‌شود؟ دینامیک روانی وسواس
11 آذر 1404 توسط وحیده ابراهیمی

چرا تصمیم گیری دشوار می‌شود؟ دینامیک روانی وسواس

وسواس شبیه شاگردی‌ست که هیچ‌وقت دفترش را کامل نمی‌بیند. می‌نویسد، پاک می‌کند، دوباره می‌نویسد؛ نه برای پیشرفت، بلکه برای حفظ تعادلی شکننده.

در نگاه اول، همه‌چیز درست و کنترل‌شده‌ است، اما پشت این دقت، ترسی عمیق پنهان شده: ترس از پایان دادن و تصمیم گرفتن.

در وسواس، فرد از اشتباه نمی‌ترسد؛ از بروز میل می‌ترسد.

چون تصمیم یعنی ورود به جایی که میل، خطا، شرم و مسئولیت هم‌زمان ظاهر می‌شوند.

به همین دلیل وسواسی مدام کار می‌کند، فکر می‌کند، مرور و بازبینی می‌کند—اما نه برای رسیدن، بلکه برای نرسیدن.

برای تعویق لحظه‌ای که باید انتخاب کند.

در نتیجه، کار و عشق و عبادت و مطالعه، تبدیل می‌شوند به چرخه‌ای بی‌انتها از شروع دوباره.

از بیرون این رفتار «دقت» و «وجدان» به‌نظر می‌رسد، اما از درون، تلاشی‌ست برای کنترل میل و دور ماندن از خطر زندگی کردن.

وسواس نوعی «اخلاق» می‌سازد؛ اخلاقی که هدفش حفظ پاکی است، نه تجربه‌ی زندگی.

اما جهان با میل ساخته شده، نه با پاکی کامل—و همین تناقض، فرد وسواسی را تا مرز فلج شدن پیش می‌برد.درمان وسواس امروز موثرتر از همیشه است : اگرچه وسواس ساختاری پیچیده و گاه فلج‌کننده دارد، اما خوشبختانه امروز درمان‌های بسیار موثری برای آن وجود دارد. درمان، فقط کاهش علائم نیست؛ بلکه کمک می‌کند فرد از چرخه‌ی بی‌پایان کنترل، تردید و تعویق بیرون بیاید و دوباره با میل، انتخاب و زندگی واقعی ارتباط برقرار کند. رویکردهایی مانند درمان شناختی‌–رفتاری (CBT)، مواجهه و جلوگیری از پاسخ (ERP)، درمان‌های مبتنی بر پذیرش و ذهن‌آگاهی (ACT)، و درمان‌های تحلیلی عمیق‌تر هرکدام می‌توانند بخش‌های متفاوتی از وسواس را هدف قرار دهند. بسیاری از مراجعان تنها پس از چند ماه تجربه می‌کنند که زندگی‌شان از حالت توقف به حالت جریان بازمی‌گردد.

درمان های ترکیبی ؛ درمان دارویی به همراه روان درمانی شواهد اثربخشی بیشتری دارند ، داروهای درمان وسواس برای مصرف طولانی مدت ساخته شده اند و مصرف انها در طولانی مدت ایمن هستند.