دکتر هدیه محمودی | متخصص اعصاب و روان و بورد تخصصی روانپزشکی


براساس مقاله درمان شروع کردن درست است ؟
23 آذر 1404 توسط دکتر هدیه محمودی

براساس مقاله درمان شروع کردن درست است ؟

امروزه مقالات پسیلوسایبین خیلی معروف شده و بسیاری براساس مقاله اقدام به خود درمانی با ماشروم میکنند.

❗ تفاوت «مقاله»، «رفرنس علمی» و «تایید FDA» چیست؟

خیلی وقت‌ها مردم (و متاسفانه گاهی حتی همکاران غیرمتخصص) می‌گویند:

«یه مقاله هست که گفته این دارو/مکمل خوبه، پس حتما موثره»

اما در علم پزشکی، یک مقاله به‌تنهایی به‌هیچ‌وجه مبنای درمان نیست.

1️⃣ مقاله (Article) یعنی چه؟

  • یک مطالعه منفرد روی تعداد مشخصی از افراد
  • ممکن است:
  • کوچک باشد روی جمعیت خاص (مثلا نوجوانان، حیوانات، یا شرایط کنترل‌شده) یا نتایجش تکرارپذیر نباشد
  • در پایان اکثر مطالعات محدودیت های مطالعه ذکر شده که میتواند در نتیجه تاثیر داشته باشد ، در متاانالیزهای بزرگ این محدودیت ها در نظر گرفته میشود.

📌 یک مقاله فقط «فرضیه» ایجاد می‌کند، نه دستور درمان.

2️⃣ رفرنس علمی معتبر یعنی چه؟

وقتی می‌گوییم چیزی «رفرنس دارد»، معمولا منظور:

  • مرور نظام‌مند (Systematic Review)
  • متا آنالیز (Meta-analysis)
  • یا راهنماهای بالینی (Guidelines) است

یعنی:

  • چندین مقاله
  • روی جمعیت‌های مختلف
  • با نتایج مشابه
  • توسط پژوهشگران مستقل

📌 رفرنس یعنی شواهد جمع‌شده، نه تجربه یک مطالعه.

در نوشتن رفرنس ها تعداد زیادی افراد و مطالعه نقش داشته اند، رفرنس ها به صورت متوسط هر سه تا پنج سال اپدیت میشوند و کلیه تحقیقات طی چند سال بررسی میشوند چون در نوشتن انها افراد متفاوت با منافع مستقل نقش دارند قابل اعتماد هستند. 

3️⃣ تایید FDA (یا EMA) یعنی چه؟

تایید FDA یعنی:

  • دارو در چندین کارآزمایی بزرگ، تصادفی، کنترل‌شده
  • از نظر:
  • اثربخشی عوارض دوز مناسب تداخل‌ها بررسی شده و سود آن از خطرش بیشتر بوده است

📌 FDA approval = قابل تجویز روتین و ایمن برای عموم (در چارچوب پزشکی)

❌ مشکل کجاست؟

وقتی مردم:

  • یک یا دو مقاله را می‌بینند
  • بدون بررسی کیفیت مطالعه
  • بدون در نظر گرفتن جمعیت هدف
  • و بدون نظارت پزشکی

🔴 شروع به خوددرمانی می‌کنند.

نمونه شایع:

  • مکمل‌ها
  • داروهای روان‌پزشکی
  • روش‌های «ترندشده» در شبکه‌های اجتماعی

⚠️ یک مقاله «مثبت» چه چیزی را ثابت نمی‌کند؟

یک مقاله مثبت:

  • دوز مناسب را برای همه مشخص نمی‌کند
  • عوارض نادر را نشان نمی‌دهد
  • برای همه سنین و بیماری‌ها قابل تعمیم نیست
  • جایگزین درمان استاندارد نمی‌شود

📌 حتی در پزشکی مدرن، درمان بر اساس مجموع شواهد است، نه یک تیتر جذاب.

در ایران از پزشکان بارها امتحاناتی با منبع رفرنس و گایدلاین های معتبر دنیا و FDA گرفته میشود ، لازم است بدانید منابع پزشکی در ایران همان رفرنس های امریکاست که خیلی از کشورها انها رو مرجع قرار میدهند این در حالی است که سالانه تنها درصدی از مقالات به عنوان منبع امتحانات پزشکان استفاده میشود، ان درصد صرفا برای ایجاد فکر و ایده ی جدید جهت تولید علم است نه درمان بیماران !!